Nickerie, woensdag 05 januari 2005  


Vijftig jaar SLM is Surinaamse samenleving voorbijgegaan

Geplaatst: 05/01/2005

Paramaribo - Op 1 januari bestond onze national carrier Suriname Airways 50 jaar. Dit heugelijk feit is aan bijkans een ieder voorbij gegaan en de nieuw aangetreden directeur Henk Jessurun staat aan de vooravond van een enorme klus, namelijk het garanderen van de continuïteit en toekomst van het bedrijf. Jessurun zegt desgevraagd dat volgens de statuten de maatschappij daadwerkelijk op 1 januari haar 50ste verjaardag vierde.

Fotos 1: De DC8-63 met registratie PH-DEM met de naam 25 november waarmee op 2 november 1975 de mid-Atlantische route werd gestart.

Door de drukte is het ons voorbij gegaan. Uiteraard zouden we de jaardag moeten vieren en moeten stilstaan bij dit soort momenten, maar vanwege de omstandigheden is het ons niet gelukt dit groots te vieren. De omstandigheden kunnen het best gecategoriseerd worden als de aankoop en ingebruikname van de Boeing -747 van de SLM. De maatschappij was heel intensief bezig en er moesten ook prioriteiten worden gesteld, zegt Jessurun.

2005 is een cruciaal jaar voor de national carrier waarin niet alleen moet worden stilgestaan bij verschillende jubilea. Naast de viering van het vijftig jarig bestaan herdenkt de maatschappij op 2 november het feit dat het dertig jaar geleden is dat zij haar mid-Atlantische operatie startte in joint-venture met de KLM. Op 2 november 1975 vloog een van de KLM gehuurde en in Surinam Airways gespoten kleuren DC8-63 van Amsterdam naar Paramaribo. Het toestel kreeg de veelzeggende naam 25 november. Naast deze heugelijke feiten staat het bedrijf voor enorme uitdagingen. Niet alleen moeten dit jaar voorbereidingen worden getroffen voor de liberalisatie van de mid-Atlantische route, het bedrijf staat ook voor een totale heroriëntatie. Met de veiling van de binnenlandse vloot komt mogelijk ook een einde aan vijftig jaar binnenlandse operaties.

Foto 2 : Ronald ‘Rudi’ Elwin Kappel voor de AC-520 Aerocommander waarmee hij in 1959 crashte. (foto’s: collectie Peter Sanches).

Gedeeltelijk historisch overzicht SLM Suriname Airways is de opvolger van het Luchtvaartbedrijf Kappel-van Eyck dat onder moeilijke omstandigheden in 1953 van start ging. Al in 1949 probeerde Rudi Kappel, ondersteund door de Vereniging JPF uit Curaçao, te komen tot de oprichting van een binnenlandse luchtvaartmaatschappij. Het verzoek dat was gericht aan de toenmalige Koloniale Staten werd geweigerd. Kappel liet zich niet ontmoedigen en bundelde zijn activiteiten met Herman van Eyck. Deze combinatie diende verschillende malen verzoeken in bij de Staten en na lang debatteren kreeg de combinatie op 19 april 1952 een vergunning voor het uitvoeren van commerciële vrachtdiensten, maar passagiers mochten niet tegen betaling worden vervoerd. Kappel had toen reeds zijn eerste vliegtuig, een Piper Cub, gereed staan.

Toen brak de tijd aan om voorbereidingen te treffen voor het opstarten van de maatschappij. Als eerste ging de combinatie op zoek naar een thuishaven voor de vliegtuigen. Als thuisbasis koos men een lap grond te Zorg en Hoop, die door Kappel werd aangekocht en tot airstrip werd gereed gemaakt, het huidige vliegveld Zorg en Hoop, dat tot op heden nog in gebruik is. Ook een aantal binnenlandse airstrips werd door de combinatie in eigen beheer en op eigen kosten aangelegd. Begin 1953 werd de officiële vergunning verleend voor het oprichten van een binnenlandse luchtvaartmaatschappij totdat de Surinaamse Luchtvaart Maatschappij (SLM) zou worden opgericht.

Het was de bedoeling dat wanneer de oprichting een feit was, Kappel zijn bedrijf in de SLM zou laten opgaan en hij voor de SLM zou gaan werken. Het Luchtvaartbedrijf Kappel- Van Eyck voerde de eerste vlucht uit op 22 augustus 1953. Het was zo een groot succes dat de Staten er over begonnen te praten dat de overheid in het bedrijf zou moeten gaan participeren. De naam zou veranderd moeten worden in Surinaamse Luchtvaart Maatschappij, Van Eyck zou directeur worden en Kappel chef-vlieger. Alle drie partijen zouden aandeelhouders in de nieuwe maatschappij worden. De overheid reageerde matig op het voorstel van de Staten. Kappel wees er toen op dat de overheid een serieus luchtvaart beleid moest gaan voeren, aangezien er toen maar weinig airstrips waren aangelegd en Kappel en Van Eyck teveel kapitaal in deze zaken moesten steken.

De overheid werd toen erop gewezen dat indien er geen daadwerkelijke steun op gang zou komen, de toekomst van het bedrijf op spel stond. Toen de overheid medio 1954 nog steeds besluiteloos stond toe te kijken, besloot Kappel de vliegtuigen te verkopen en het bedrijf te sluiten tot de regering met voortvarendheid de problemen zou aanpakken. Kappel vertrok voor een jaar naar Guyana waar hij zich verder zou bekwamen. Intussen zou Van Eyck zich met de onderhandelingen bezighouden. Onder grote politieke en maatschappelijke druk werd de overheid genoodzaakt om tot een akkoord te komen met beide heren. Zo werd binnen enkele maanden nadat het Luchtvaartbedrijf Kappel- Van Eyck tijdelijk was gestopt, de naam omgedoopt in de Surinaamse Luchtvaart Maatschappij.

Er werden twee Cessna-170B toestellen besteld voor de binnenlandse vluchten. Deze vliegtuigen werden in december afgeleverd en op 27 december 1954 werd de eerste proefvlucht gemaakt. De eerste officiële vlucht vond plaats op 7 januari 1955 naar Moengo. De eerste directeur van de SLM was Herman van Eyck. Na de oprichting van de SLM gingen er al stemmen op om de twee partners uit te kopen en het bedrijf tot een staatsbedrijf te maken. De partners zouden dan als gewone werknemers in dienst blijven. Dit gebeurde pas drie jaar na Kappels dood toen op 30 augustus 1962 de akte de notaris passeerde.

Een van de grootste projecten uit de geschiedenis van de SLM startte in 1957. De SLM werd door de overheid belast met het luchttransport voor de Operation Grasshopper. Om dit te realiseren moest de SLM een enorme uitbreiding ondergaan. 6 oktober 1959 werd een zwarte dag in de Surinaamse luchtvaartgeschiedenis toen Kappel samen met Vincent Faijks met een AC-520 Aerocommander crashte tijdens een leveringsvlucht voor Operation Grasshopper. De huidige Boeing-747 van de SLM is naar Ronald Elwin Kappel vernoemd. Ook als dieptepunt van het bedrijf is het op 7 juni 1989 neergestorte Anthony Nesty DC 8-62 vliegtuig. Tijdens deze vliegtuigramp kwamen 179 mensen om het leven.

Humphrey Dundas/ Peter Sanches

Bron:

Dagblad Suriname

,05-01-2005

 

 

WWW.NICKERIE.NET

Copyright © 2004. All rights reserved.

Designed by Galactica's Graphics